رفرنس‌دهی در لاتک با bibtex

منابع آخر کتاب‌ها، مقالات و پایان‌نامه‌ها استانداردهای متفاوتی برای نوشتن دارند که وابسته به نوع سند، یعنی کتاب، مقاله و پایان‌نامه گاهی شیوه‌ی نوشتار متفاوتی دارند. قطعا دستی وارد کردن منابع و مراجع انتهای و یا هر جای دلخواه از سند کار منطقی نیست. لاتک شیوه‌ی فوق‌العاده‌ای برای این کار داره. اول اینکه باید بدونید bibtex (ترجیحا بخوانید بیب‌تک) چیه.
بیب‌تک یه فرمت متنیه که توی اون نوع سند، نویسنده، منتشرکننده، سال انتشار، عنوان سند و… لیست می‌شن. اکثر دیتابیس‌های مقاله و کتاب توی صفحه‌ی هر مقاله‌ای که منتشر می‌کنن قابلیت دانلود رایگان فایل bibtex اون مقاله رو به شما می‌دن. برای مثال bibtex یه مقاله رو اینجا ببینید:

می‌بینید که به شکل مارک‌آپ (یا داون حالا)گونه‌ای اطلاعات مربوط به مقاله اورده شده توی این بیب‌تک.

از کجا برای مراجع پایان‌نامه یا کتابم فایل بیب‌تک پیدا کنم؟

۹۹ درصد مواقع از هر دیتابیسی که مقاله‌تونو می‌گیرید می‌تونید به راحتی bibtexشو هم پیدا کنید. مثلا توی    scienceDirect بالای هر مقاله یه کلید export داره که با زدن اون و انتخاب bibtex می‌تونید فایل bibtex مقاله‌تون رو دانلود کنید. بقیه دیتابیس‌ها هم اگه بگردین اطراف مقاله چیزی برای دانلود بیب‌تک دارن. اگه نبود هم گوگل (یا داک) کنید پیدا می‌شن. حالا به فرض محال دیگه هم که نبود خودتون می‌تونید دستی تایپ کنید یه قالب مشابه‌ش رو با اطلاعات لازم.

چطور استفاده کنم از بیب‌تک‌ها…

خیلی ساده است. فایل‌های بیب‌تک رو باز کنید و محتواشونو پشت سر هم (زیرهم) توی یه فایل بیب‌تک کلی مثلا refrence.bib ذخیره کنید و بذاریدش تو مسیر پروژه تون.
بعد از این کار توی فایل تک جایی که می‌خواین لیست منابع و مراجع چاپ شن دستورات زیر رو بزنید. دقت کنید که فرض شده فایل bibtexی که ساختین با نام refrence.bib در مسیر پروژتون ذخیره شده.

حالا جایی که می‌خواین یه بیب‌آیتم رو ارجاع بدین با دستور \cite{artname} ارجاع بدین. دقت کنید به جای artname اسم بیب‌تک خودتون رو بیارید. من با توجه به مثالی که از بیب‌تک زدم بالا این اسم رو انتخاب کردم. دقت کنید اسم هر بیب‌آیتم دقیقا قبل از علامت @ میاد و شما می‌تونید اسم دلخواه برای هر کدوم بزارین توی فایل بیب‌تکتون. (دقت کنید بیب‌آیتم مثال ما با @article{artname, شروع شده)

بعد از نوشتن چطور فایل دارای مرجع باید کامپایل بشه؟

دقت کنید برای کامپایل یه فایل که منبع جدیدی به فایل bibtexتون اضافه کردین و استفاده کردین لازمه این ترتیب در انتخاب موتورهای کامپایل اجرا بشه. برای متن انگلیسی:

و برای متن فارسی هنگام لود xepersian

را اجرا کنید و خروجی را ببینید:

سوالی داشتین در خدمتم.

نوشتن معادلات چپ‌چین و وسطچین در LaTeX

توی نوشتن بعضی متون ریاضی پیش میاد که نیاز پیدا می‌کنین به نوشتن معادلات چپ‌چین و وسطچین در LaTeX، یعنی بعضی از فرمولا رو چپ‌چین و بعضیا رو وسطچین کنید. اکثر راه‌حل‌هایی که توی اینترنت پیدا کردم، باعث می‌شدن همه معادلات با هم راست‌چین یا با هم وسط‌چین بشن تا اینکه یه راه خوب پیدا کردم. اونم استفاده از محیط flalign برای معادلات وسط‌چین بود. اینم  البته بگم شاید روش‌هایی خودتون داشته باشین برای این‌کار. ولی توصیه شدید من اینه که از این روش استفاده کنید. چون خودم روش‌های زیاد دیگه‌ای رو تست کردم و بهترین این بود.
برای این کار کافیه توی مقدمه سندتون (یعنی قبل از begin document) پکیج amsmath رو لود کنید. amsmath پکیجیه که به کمکش می‌تونید ریاضی رو خیلی بهتر از حالت معمول تایپ کنید (ams مخفف جامعه‌ی ریاضی‌دانان آمریکاست).

بعد لود این پکیج یه محیطی به اسم محیط flalign قابل تعریف خواهد بود که توی اون می‌تونید همون محیط align رو داشته باشین با این تفاوت که این‌بار معادلاتتون رو به‌شکل چپ‌چین خواهید داشت و اینکه از نظر طرز استفاده هیچ تفاوتی با حالت وسط‌چین یعنی flalign نداره. مثلا برای نوشتن این معادله:

که خروجیش می‌شه این:
flalign1
دقت کنید اون علامت ها حتما باید باشند تا معلوم بشه چجوری می‌خواین معادلتون رو در خطوط مختلف بچینید. مثلا فرض کنید می‌خواین معادله‌ی فرضی زیری رو بنویسین:
flalign2

می‌تونین برای این کار به شکل زیر عمل کنید:

اینم یادتون نره اگه می‌خواین همین کارا رو وسط چین انجام بدین به‌جای محیط flalign از محیط align استفاده کنید. در مجموع دقت کنید که این دو محیط مثل یک جدول عمل می‌کنن که باعث می‌شن اجزای مورد انتظار در قسمت‌های مختلف معادله که زیرشون علامت & اومده از هم جدا بشن. این دید جدولی به این دو محیط (align و flalign) خیلی کمک می‌کنه تا تسلط بیشتری موقع استفاده ازشون داشته باشین.
نظراتتون مثل همیشه باعث خوشحالیم خواهد بود.